राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले मंगलबार अमेरिकी कानून अन्तर्गत हङकङको विशेष ओहदाको अन्त्य गर्ने आदेश दिए जुन चीनले उनलाई पूर्व ब्रिटिश उपनिवेशका विरुद्ध “दमनकारी कारवाही” हाे। हङकङको लागि नयाँ राष्ट्रिय सुरक्षा कानून बनाउने चीनको निर्णयलाई उद्धृत गर्दै ट्रम्पले भने कि उनले हङकङले वर्षौंदेखि हासिल गरेको आर्थिक अवस्थाको अन्त्य गर्ने कार्यकारी आदेशमा हस्ताक्षर गरे – “कुनै विशेष सुविधा, विशेष आर्थिक उपचार र संवेदनशील प्रविधिहरूको निर्यात छैन” उनले एक समाचार सम्मेलनमा भने। उनले नयाँ सुरक्षा कानून लागू गर्ने चिनियाँ अधिकारीहरूसँग कारोबार गर्ने बैंकहरूलाई दण्डित गर्न अमेरिकी कांग्रेसले अनुमोदित विधेयकमा पनि हस्ताक्षर गरे। आज मैले कानुनमा हस्ताक्षर गरें र हङकङका जनताको बिरूद्ध आक्रामक कारबाहीको लागि चीनलाई उत्तरदायी राख्न कार्यकारी आदेशमा ट्रम्पले भने। ह्वाइट हाउसको तथ्यांक अनुसार कार्यकारी आदेशमा हङकङ पासपोर्ट धारकहरूको लागि विशेष उपचार खारेज गरिएको छ। सुरक्षा कानूनका आलोचकहरूलाई डर छ कि यो हङकङले सन् १९९७ मा चिनियाँ शासनमा फर्कने बित्तिकै व्यापक स्वतन्त्रतालाई चकनाचूर पार्छ, जबकि समर्थकहरूले भनेका छन् कि यो हिंसात्मक सरकार विरोधी प्रदर्शनको एक बर्ष पछि शहरमा स्थिरता हुनेछ। चीनसँग अमेरिकी सम्बन्ध विश्वव्यापी कोरोनाभाइरस महामारी, दक्षिण चीन सागरमा चीनको सैन्य निर्माण, उइगुर मुसलमानहरु संगको व्यवहार र विशाल व्यापारको बारे मा पहिले नै तनाव भएको छ। भूतपूर्व ब्रिटिश उपनिवेश २०४७ सम्म सम्मेलन र प्रेस स्वतन्त्रताको संरक्षण गर्ने कानूनको साथ १९९७ मा चिनियाँ शासनमा फिर्ता आएको थियो। यो विधान ट्रम्पले चिनियाँ अधिकारी र हङकङको स्वायत्तता उल्लङ्घन गर्न मद्दत गर्नेलाई, र शहर मा कुनै पनि दरार मा विचार गरेको पाएकाहरु संग व्यापार गर्ने वित्तीय संस्थानहरु मा प्रतिबन्ध गर्न आह्वानमा हस्ताक्षर गरे। ट्रम्पको कोरोनाभाइरस महामारीको ह्यान्डलिंगले नयाँ संक्रमणको बीचमा नोभेम्बर ३ मा पुनः चुनाव जित्न सक्छन् कि भन्नेमा शंका उत्पन्न भएको छ। उनले चीनमा दोष हटाउन कोशिस गरेका छन्। “हामी चीनलाई यो भाइरस लुकाउन र विश्वमा यसलाई निकाल्नको लागि पूर्ण रूपमा जिम्मेवार ठान्छौं। उनीहरूले यसलाई रोक्न सक्थे, उनीहरूले यसलाई रोक्नुपर्दथ्याे। यो गर्न एकदमै सजिलो हुने थियो, जब यो भएको थियो,” उनले भने। यदि उनले चिनियाँ राष्ट्रपति शी जिनपिंगसँग कुरा गर्ने योजना बनाएका छन् भनेर सोध्धा ट्रम्पले भनेः “मेराे उनीसँग कुरा गर्ने कुनै योजना छैन। टिप्पणीमा, ट्रम्पले डेमोक्राटिक राष्ट्रपति पदका प्रतिस्पर्धी जो बिडेनको आलोचना गर्दै आफ्नो रोज गार्डनमा देखा परे। दुबै उम्मेदवारहरू भाइरसका कारण सहभागीहरू संक्रमित हुन सक्ने डर भएकाले सक्रिय अभियान जुलुसबाट प्रतिबन्धित छन्। चीनको विशेष आर्थिक स्थिति अन्त गर्नु संयुक्त राज्य अमेरिकाको लागि दोहोरो तरवार हुन सक्छ। अमेरिकी जनगणना ब्यूरो तथ्याङ्कमा आधारित हङकङ गत वर्ष सबैभन्दा ठूलो द्विपक्षीय अमेरिकी वस्तु व्यापार अधिशेषको स्रोत थियो। यो अमेरिकी कानूनी र लेखा व्यवसायका लागि प्रमुख गन्तव्य पनि हो। १,३०० भन्दा बढी अमेरिकी फर्महरूको त्यहाँ कार्यालयहरू छन्। विश्लेषकहरू भन्छन् कि हङकङको विशेष उपचारको अन्त्य पूर्ण रूपमा संयुक्त राज्य अमेरिकाको लागि आत्म-पराजय साबित हुन सक्छ, जसले यस क्षेत्रको व्यापारमैत्री अवस्थाबाट फाइदा उठाएको छ। विदेश विभागका अनुसार २०१८ मा हङकङमा ८५,००० अमेरिकी नागरिकहरू बसोबास गरिरहेका थिए र लगभग हरेक प्रमुख अमेरिकी वित्तीय फर्म सहित १,३०० भन्दा बढी अमेरिकी कम्पनीहरूले त्यहाँ काम गरिरहेका छन्। अमेरिकी कानूनी र लेखा सेवाहरूको लागि यस क्षेत्र प्रमुख गन्तव्य हो। २०१८ मा, हङकङसँग ३१.१ बिलियन अमेरिकी डलरमा सबैभन्दा ठूलो यूएस द्विपक्षीय व्यापारमा रहेको सामान बचत रहेको थियो। संयुक्त राज्य अमेरिकाले जूनको अन्त्यमा अमेरिकी कानून अन्तर्गत हङकङको विशेष स्थितिलाई हटाउन शुरू गर्यो, रक्षा निर्यात रोक्दै र चीनले सुरक्षा कानून बनाउने तयारी गरेपछि उच्च टेक्नोलोजी उत्पादनमा क्षेत्रको पहुँच प्रतिबन्धित गर्यो। मेमा, ट्रम्पले सुरक्षा कानूनको लागि चीनको योजनाहरूको जवाफ दिए र उनले हङकङलाई विश्वव्यापी वित्तीय केन्द्रमा रहन अनुमति दिएको विशेष आर्थिक उपचारलाई हटाउने प्रक्रिया सुरु गरिरहेको भन्दै प्रतिक्रिया दिए। विशेषाधिकारको तात्कालिन अन्त्यको आह्वान पछि उनीले भने यो कदमले हङकङसँग अमेरिकी सम्झौताको पूर्ण दायरामा असर पार्नेछ। एक अमेरिकी अधिकारीले आफ्नो नाम नछाप्ने सर्तमा बोल्दै भने कि प्रशासनले चिनियाँ अधिकारी र हङकङको क्र्याकडाउनमा संलग्न संस्थालाई थप अमेरिकी यात्रा प्रतिबन्ध लगायत सम्भव ट्रेजरी प्रतिबन्ध लगायतका विरुद्ध पनि प्रतिबन्धको तयारी गरिरहेको छ। ह्वाइट हाउसले पहिले यस्तो प्रतिबन्धको धम्की दिएको थियो तर हालसम्म अज्ञात चिनियाँ अधिकारीहरूको भिसामा मात्र प्रतिबन्ध लगाइएको छ। श्राेत: आरटिएचके
